Pirreşit Dağı
Alanın Tanımı
Pirreşit Dağı, Van Gölü’nün 20 kilometre kuzeydoğusunda ve Muradiye’nin 10 kilometre güneydoğusunda bulunan volkanik bir dağ silsilesidir. Ağrı–Tendürek–Süphan–Nemrut volkanik çatlağının güneydoğu ucunda püskürmeler sonucu oluşan andezit kayalardan meydana gelmiştir. Pirreşit Dağı’nın kuzey yamaçlarında, yaklaşık 2500 metre yükseklikte Süphan (Sultan) Gölü yer alır. Lav akıntıları bent oluşturarak suyun akışını engellemiş ve göl, Zincirli Deresi ve Bendimahi Çayı aracılığıyla Van Gölü’ne bağlanmaktadır.
Habitatlar
Silsilenin büyük kısmı dağ bozkırlarıyla kaplıdır ve orman bitki örtüsünden yoksundur. Alt alpin ve alpin kuşaklar yüksek dağ çayırlarıyla kaplıdır. Pirreşit Dağı’nın kuzeyinde, Adaklı ve Yumaklı köyleri arasındaki üçgen biçiminde düzlükte Süphan Gölü geniş bir sulak alan sistemi oluşturur. Zincirli Deresi boyunca ıslak çayırlıklar yer alır.
Türler
Pirreşit Dağı, Türkiye’ye endemik yaklaşık 75 bitki türünü barındırır ve bunlardan 22’si ÖDA kriterlerini sağlamaktadır. Ayrıca alana endemik olmayan ancak dar yayılışlı beş bitki taksonu ÖDA statüsü kazandırır. Centaurea demirizii alandaki en nadir bitki türüdür ve yok olma tehlikesi altındadır.
Kırmızı gagalı dağ kargası (Pyrrhocorax pyrrhocorax) ve kaya kartalı (Aquila chrysaetos) alandaki önemli kuş türlerindendir.
Alan Kullanımı
Temel insan faaliyeti hayvancılıktır. Küçükbaş hayvan sürüleri yaz aylarında yoğun olarak otlatılmaktadır. ÖDA’da sınırlı miktarda tarım alanı da yer alır.
Tehditler
Aşırı ve plansız otlatma sonucunda bazı bitki türleri azalmış, hayvanlar tarafından tercih edilmeyen Euphorbia ve Verbascum türleri artmıştır. Birçok endemik bozkır bitkisi erken ve yoğun otlatmadan dolayı tehdit altındadır.
Orman bitki örtüsünün olmaması nedeniyle yarı çalı ve yastık formundaki türler yakacak amacıyla toplanmaktadır. Dağın zirvesinde kurulan radar, Vicia alpestre başta olmak üzere endemik zirve bitkilerinin yaşam alanını daraltmıştır.
Koruma Çalışmaları
Bilinen bir koruma çalışması bulunmamaktadır.
Yerel İlgi Sahipleri
Van Valiliği; Van İl Tarım Müdürlüğü; Muradiye Belediyesi Başkanlığı; Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Biyoloji Bölümü; Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Kuş Gözlem Topluluğu.